
COSMO TÜRKÇE – Almanya'da öne çıkan konularda bilgilendirici Türkçe podcast
Almanya'daki politik, toplumsal ve kültürel gelişmelerin arka planlarını güvenilir, tarafsız ve bağımsız bir biçimde aktarıyoruz. Amacımız, konulara derinlemesine ışık tutmak ve sizleri bilgilendirmek. Türkiye gündemini de takip ediyoruz.Politische, gesellschaftliche und kulturelle Ereignisse haben unterschiedliche Aspekte. Wir liefern Hintergrundformationen für eine bessere Orientierung und ein besseres Meinungsbild in Deutschland. Auch die Türkei haben wir im Blick.
Alle Folgen
Schengen ülkelerine seyahat artık daha zahmetli
EES sistemine göre, AB ve İsviçre vatandaşı olmayanlar pasaport sırasında biyometrik fotoğraf çektirmek ve parmak izi vermek zorunda. Bu da uzun kuyruklara neden oluyor.Yeni sisteme karşı eleştiriler giderek artıyor. Turizm devleri sistemin askıya alınmasını istedi. Vatandaşlar kızgın. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Serap Doğan var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

SCHUFA sistemi değişti - Dikkat edilmesi gereken noktalar
Almanya'da vatandaşları yakından ilgilendiren, finansal yaşamın anahtarı niteliğinde olan SCHUFA sistemi, Mart 2026'da devreye giren yeni hesaplama modeliyle daha şeffaf ve dijital bir yapıya kavuştu. Bu değişiklikler tüketicilerin kredi notlarını daha iyi anlamalarını ve yönetmelerini sağlamayı hedefliyor. Artık vatandaşlara, verilerine ücretsiz ve anlık dijital erişim imkanı tanınıyor. Ev kiralayanlardan, cep telefonu hattı sözleşmesi yapanlara, kredi çekenlere kadar herkesi doğrudan ilgilendiren kritik değişiklikleri sizler için derledik. Puanınızı korumak için dikkat etmeniz gereken noktaları ve hatalı kayıt durumunda neler yapabileceğinizi ticaret hukuku alanında uzman avukat Hayrullah Özcan’a sorduk. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Serap Doğan var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Almanya'da benzin ve dizel krizi – Önlemler işe yarayacak mı?
ABD ile İran arasında Hürmüz Boğazı'ndaki yaşanan tırmanma nedeniyle tüm dünyada olduğu gibi Almanya’da da akaryakıt fiyatları yükseldi. Özel araç sahipleri ve pek çok işletme zorlanıyor. Merz hükümetinin Nisan ayı başında uygulamaya koyduğu benzin istasyonlarına günde sadece bir kez fiyat artırma kuralı fiyat yükselişini durduramadı. Şimdi koalisyon hükümeti haftalarca süren görüşmelerin ardından yeni düzenlemeler getirdi. Peki yeni önlem paketi işe yarayacak mı? Türk-Alman Ekonomi Birliği Berlin Temsilcisi ekonomist Suat Bakır ile konuştuk. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Serap Doğan var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Bizden Biri: Kör Noktada adlı çok ödüllü filmin yönetmeni Ayşe Polat
Berlin'de yaşayan Türkiye kökenli yönetmen Ayşe Polat'ın 2023 yılında çekilen "Kör Noktada" adlı filmi, Türkiye’de özellikle doksanlı yıllarda derin devlet ve Jitem yapılanmasını farklı bir perspektifte anlatıyor. Belgesel gibi başlayan film, bir süre sonra gerilime dönüşüyor. Ayşe Polat Cosmo Türkçe’ye konuk oldu ve filmi ile sinema yolculuğunu anlattı. Filmi, Alman Birinci Kanalı ARD’nin Mediathek platformundan izlemek mümkün. Linki yorumlar bölümünde bulabilirsiniz. Von Aydın Işık und Elmas Topcu.

Korkunç program! AfD'nin iktidara yürüme planı
Eylül ayındaki eyalet seçimleri, sadece bir eyalet seçimi değil, Almanya’nın liberal demokratik düzeninin en büyük sınavlarından biri olacak. Aşırı sağcı AfD önce Sachsen-Anhalt, Berlin ve Mecklenburg-Vorpommern eyaletlerini eline geçirip, oradan bütün Almanya'da iktidara yürümeyi planlıyor. Partinin hazırladığı 156 sayfalık ürkütücü programın merkezinde göç karşıtlığı ve tersine göç ("remigrasyon") var. AfD buradan iktidara yürür mü? Konuyu aşırı sağ uzmanı Erol Ünal ile konuştuk. Ekibimizden Elmas Topçu programın ayrıntılarını araştırdı. Mikrofonda Aydın ışık var. Von Aydın Işık und Elmas Topcu.

Schwarzfahren - Biletsiz yolculuk suç olmaktan çıkacak
Almanya'da "Schwarzfahren" olarak bilinen, bilet almadan otobüs veya tramvay gibi toplu taşıma araçlarına kaçak binme 90 yıldır ceza kanunu kapsamında bir suç olarak görülüyor. Verilen para cezasını ödemediği için her sene ortalama 8-9 bin kişi cezaevine giriyor. Bunun yargıya maliyeti 200 ise milyon Euro. Öte yandan kaçak yolculukların toplu taşıma şirketlerine verdiği zarar yıllık 250 milyon Euro civarında. Bürokrasiyi meşgul etmesi de cabası. İşte bu nedenle Federal Adalet Bakanı Stefanie Hubig (SPD), biletsiz yolculuğun artık bir suç değil, sadece bir "kabahat" sayılması için harekete geçti. Bu durumda para cezasını ödeyemeyen yolcular hapse girmeyebilecek. Koalisyon ortağı CDU/CSU bu plana karşı. Biletsiz yolculuk ne kadar adil? Konuyu Federal Meclis Adalet ve Tüketiciyi Koruma Komisyonu Üyesi ve Sosyal Demokrat Parti Milletvekili Hakan Demir ile konuştuk. Mikrofonda Aydın Işık ve Elmas Topcu var. Von Aydın Işık und Elmas Topcu.

Almanya'da askerlik: Erkekler 3 ay yurtdışında kalabilecek mi?
Almanya'da askerlik zorunlu değil, gönüllülük temeline dayanıyor. Ancak son günlerde genç erkeklerin Bundeswehr'den izin almadan 3 ay yurtdışında kalıp kalamayacağı tartışılıyor. Savunma Bakanlığı ise düzenlemedeki maddenin soğuk savaş döneminden kaldığını belirterek, hemen değiştirileceğini duyurdu. Son durum nedir? Erkekler izin almadan üç aydan fazla yurt dışında kalabilecek mi? Elmas Topçu araştırdı. SPD Federal Meclis Milletvekili ve Savunma Komisyonu Üyesi, hukukçu Macit Karaahmetoğlu konuyla ilgili sorularımızı yanıtladı. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Elmas Topcu.

Almanya: Öğrenciler arasında akran zorbalığı
WDR'in yaptığı bir araştırmaya göre 10-16 yaş arasındaki her altı öğrenciden biri kendisine bugüne kadar en az bir kere, özellikle öğrencilerin WhatsApp gruplarında zorbalık uygulandığını beyan etti. Zorbalığa maruz kalan bu öğrencilerin neredeyse hepsi artık okula bile gitmek istemiyor. Ekibimizden Eren Mahir Gençer bu konudaki son verileri derledi. Sosyal hizmet uzmanı Arif Ünal özellikle velilerin akran zorbalığına karşı çocuklarını nasıl koruyabileceklerini anlattı. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Eren Mahir Gençer.

Almanya'da aile sigortası tarihe mi karışıyor?
Almanya'da 2027 yılı için yasal sağlık sigortasında 15 milyar euroluk bir finansman açığı bekleniyor. Merz hükümeti açığı kapatmak için yeni bir reform paketi hazırladı. Planlanan önlemlerden biri vatandaşları çok yakından ilgilendiriyor. Pek çoğumuzun, eşimizin, çocuklarımızın faydalandığı aile sigortası tarihe karışabilir. Konuyu ekibimizden Eren Mahir Gençer araştırdı. SPD federal milletvekili ve meclis sağlık komisyonu üyesi Serdar Yüksel bu reforma neden gerek duyulduğunu anlattı. Mikrofonda aydın Işık var. Von Aydın Işık und Eren Mahir Gençer.

Almanca bilmeyen çocuklara ABC sınıfları
Kuzey Ren-Vestfalya eyaletinde okul çağındaki çocukların yaklaşık yüzde 30’u dersi takip edebilecek yeterli dil becerisine sahip değil. Uygulamaya konulacak ABC sınıfı, dil seviyesi düşük bu grup için zorunlu olacak. 2028 baharında kayıt olan çocuklar 2029 yılında okula başlayacak. Bu süreçte haftada toplam dört saat Almanca dersi görecek. Uzman psikolog Tuğçe Acar, dil gelişimi yeterli olmayan bir çocuğun akranları ile iyi bir iletişim kuramayacağına dikkat çekiyor. Emekli Türkçe öğretmeni Ahmet Akgün'de uygulamanın faydalı olacağı görüşünde. Mikrofonda Aydın Işık ve Eren M. Gençer var. Von Aydın Işık und Eren Mahir Gençer.

Almanya Başbakanı Merz neden göçmenleri hedef alıyor?
Almanya Başbakanı Friedrich Merz, duygularını kontrol etmekte zorlanan bir politikacı ve yaptığı ilginç açıklamalarla sıkça gündemde. Bunların çoğu da göç ve göçmenlerle alakalı. Göçmen ailelerin erkek çocuklarının "küçük paşalar" olarak yetiştirildiğini söylemesinden ilticacıların sağlık sistemini sömürdükleri iddialarına kadar pek çok söylemi, göçün ve göçmenlerin sorun olarak algılanmasına yol açıyor. Aşırı sağcı ve ırkçı Almanya için Alternatif'in oylarını yarılamak iddiasıyla iktidara gelen Merz ve hükümeti bunu başaramadı; ancak iddiaları göçü bir güvenlik tehdidi gibi gösteriyor. Bunu neden yapıyor? Göç ve siyaset uzmanı Caner Aver ile buna cevap aradık. Mikrofonda Eren Mahir Gençer ve Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Eren Mahir Gençer.

Mesut Özil belgeseli – Yıldız futbolcudan istenmeyen adama
Mesut Özil ve Almanya.. Bugünden bakınca bir yanlış anlaşılmanın hikayesi gibi dursa da, bir dönem ülkede uyum ve göçmen olarak yükselmenin sembolüydü. Eski Alman Futbol Milli Takımı kaptanı ve 2014 dünya kupası zaferinin mimarlarından Mesut Özil, ülkenin futbol hafızasından neredeyse silinmiş durumda. ZDF’in hazırladığı üç bölümlük Mesut Özil belgeseli, yıldız futbolcunun yükselişi ve Alman kamuoyunu nezdindeki düşüşünü mercek altına alıyor. Futbol muhabiri Volkan Ağır ile Özil belgeselini ve futbolcunun hayatındaki kilometre taşlarını konuştuk. Mikrofonda Aydın Işık ve Eren Mahir Gençer var. Von Aydın Işık und Eren Mahir Gençer.

İran savaşı: Kara harekatı kapıda mı?
28 Şubat’ta ABD ve İsrail‘in saldırılarıyla başlayan İran savaşında neredeyse beş hafta geride kaldı. İran’ın lider kadrosunun önemli isimleri hayatını kaybetti, ancak rejim yıkılmadı. Hürmüz Boğazı’nın kapatılmasıyla patlayan petrol fiyatları dünya ekonomisini olumsuz etkilemeye devam ederken gözler Donald Trump ve ABD’nin olası kara harekatına çevrildi. İran savaşında gelinen son durumu gazeteci Hediye Levent ile konuştuk. Mikrofonda Aydın Işık ve Eren Mahir Gençer var. Von Aydın Işık und Eren Mahir Gençer.

Bürgergeld gidiyor, sıkı yaptırımlarla Grundsicherung geliyor
Vatandaşlık parası Bürgergeld'in yerine Grundsicherung (Temel Güvence) geliyor. 1 Temmuz'da yürürlüğe girecek olan Grundsicherung'dan 5,5 milyon kişi doğrudan etkilenecek. Yeni yasayla birlikte Jobcenter ile iş birliği zorunluluğu en üst seviyeye çıkıyor. Yeni sistemde "önce iş" prensibiyle kişiler hızla piyasaya sürülecek. Ayrıntıları Eren Mahir Gençer derledi. COSMO Türkçe'ye konuşan sosyal hizmet uzmanı Şerif Issı, temel değişiklikleri anlattı. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Eren Mahir Gençer.

Merz, kadına şiddette göçmenlere dikkat çekti
Başbakan’ın Meclis’teki konuşmasında göçmen gruplarını kadına yönelik şiddette ana sorumlu olarak ima etmesi büyük tartışma yarattı. Eren Mahir Gencer, Merz'in söylediklerini ve Başbakan'a yönelik tepkileri derledi. Merz'in söylemine karşı çıkan Almanya Türk Toplumu Eş Genel Başkanı Mehtap Çağlar, Başbakan’ın CDU'nun kaybettiği oyları göçmenlere yönelik iddialarla geri kazanmaya çalıştığını COSMO Türkçe'ye açıkladı. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Eren Mahir Gençer.

Bizden Biri: Frida Kahlo'yu oynayan Songül Karaca
Tiyatro oyuncusu Songül Karaca, Frida Kahlo gibi güçlü, acılı ve bir o kadar da ilham verici bir karakteri canlandırmanın ne anlama geldiğini, bu rolün ona neler hissettirdiğini ve sahnede kurduğu bağı sunucumuz Gökçe Göksu'ya anlattı. 11 yaşında iken Almanya'ya gelen başarılı sanatçı ile sadece tiyatroyu ve efsanevi ressam Frida Kahlo'yu değil, Ankara'dan Köln'e uzanan hayat hikayesini konuştuk. Von Gökçe Göksu und Eren Mahir Gencer.

Fernandes-Ulmen olayı: Kadına karşı dijital şiddet
Oyuncu Collien Fernandes, eski eşi Christian Ulmen’in yıllarca sosyal medyada kendi adına sahte hesaplar açarak, erkeklerle iletişim kurduğunu ve pornografik içerikler paylaştığını açıkladı. Spiegel dergisinin gündeme taşıdığı olay kamuoyunda büyük yankı uyandırdı. Almanya'yı "suçlu cenneti" diye tanımlayan Fernandes, İspanya‘da dava açtı. Almanya'daki yasalar kadınları dijital şiddete karşı neden koruyamıyor? Genç gazeteci ve yazar Özge İnan ile konuştuk. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Eren M. Gençer var. Von Gökçe Göksu und Eren Mahir Gencer.

İran savaşı sürüyor - Steinmeier'den tarihi çıkış
ABD ve İsrail’in saldırılarıyla başlayan İran Savaşı dördüncü haftasına girdi. Karşılıklı hava saldırıları ve askeri operasyonlar devam ediyor. Savaşın insani ve ekonomik boyutu giderek ağırlaşıyor. Saldırılarda çok sayıda sivil hayatını kaybetti. İran yönetiminin Hürmüz Boğazı’nı gemi trafiğine kapatmasıyla fırlayan ham petrol fiyatı dünya ekonomisini etkisi altına aldı. Almanya Cumhurbaşkanı Frank-Walter Steinmeier, ABD ile İsrail’in başlattığı savaşın uluslararası hukuka aykırı olduğu görüşünde. Orta Doğu'da savaş ne zaman biter? Tahran'daki dini rejimin yıkılma ihtimali var mı? Bölgedeki gerginliğin etkilerini siyaset bilimci ve İran uzmanı Arif Keskin ile konuştuk. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Erkan Aslan var. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

Almanya'daki Türk çeteleri: Daltonlar, Red Kit, Şirinler
Türkiye’de cinayet, silahlı saldırı, uyuşturucu ve silah ticareti gibi ağır suçlarla anılan bu yapıların bazı üyeleri artan baskılar sonrası rotayı Avrupa’ya çevirdi. Daltonlar, Red Kit ve Şirinler gibi çizgifilm isimleri altında toplanan yeni nesil çeteler artık Almanya'da da faaliyet gösteriyor. Barış Boyun suç örgütü İtalya'dan yönetiliyor. Özellikleri: Öldürecekleri kişiyi sosyal medya yayınlarıyla tehdit edip, öldürdükten sonra cinayeti yine sosyal medya üzerinden üstleniyorlar. “Yeni nesil çeteler” adlı kitabının yazarlarından Osman Çaklı ile bu mafya türünün Türkiye'de nasıl oluştuğunu, çalıştığını ve neden son yıllarda Almanya gibi Avrupa ülkelerine yayıldığını konuştuk. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Erkan Aslan var. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

Bizden Biri: Müzisyen Veys Çolak ile Kadıköy'den Berlin'e
2022 yılında Berlin'e yerleşen Veys Çolak sevilen dizimiz Bizden Biri'ne konuk oldu. 1983 yılında Malatya başlayan, Kocaeli Üniversitesi Müzikoloji bölümünde devam eden ve sonrasında İstanbul-Kadıköy üzerinden Almanya'ya uzanan hayatını anlattı. Baba Zula, Cahit Berkay, Erol Büyukburç, Melek Mosso gibi sanatçılarla farklı çalışmalar yapan çok yönlü müzisyen Alman cumhurbaşkanlığı sarayında Steinmeier’e verilen konserde sahne almış. Şimdilerde Derdibol adlı grubu ile müzik hayatına devam ediyor. Almanya'nın pek çok kentinde konser veriyor. Veys Çolak ile sunucumuz Aydın Işık sohbet etti. Von Aydın Işık und Serap Doğan.

İmamoğlu 1 yıldır tutuklu - Türkiye'de demokrasi nereye gidiyor?
Önce 18 Mart 2025'de o zamanki İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun üniversite diplomasının iptal haberi yayıldı. Ertesi gün İmamoğlu sabahın erken saatlarinde evinin önüne yığılan polisler tarafından gözaltına alındı. Bir kaç gün sonra ise tutuklandı. Bir yıldan beri Silivri'deki Marmara Cezaevi'nde tutuluyor. Hakkındaki dava yaklaşık bir yıl sonra olaylı bir şekilde başladı. İmamoğlu'nun tutuklanmasının ardında Cumhurbaşkanı ve AKP Başkanı Erdoğan'ın siyasi bir hamlesini gören CHP, hukuk mücadelesini sürdürüyor, bütün ülkede protesto gösterileri düzenliyor. İmamoğlu davası daha ne kadar sürecek? Serbest bırakılma ihtimali var mı? Türkiye'de demokrasinin geleceği nasıl görünüyor? Bu soruları siyaset dünyasını yakından takip eden gazeteci Sezin Öney ile konuştuk. Mikrofonda Aydın Işık ve Serap Doğan var. Von Aydın Işık und Serap Doğan.

Benzin fırladı! İran savaşı ve akaryakıt fiyatları
İran savaşı, Almanya’da da enerji piyasalarında mart ayı başından bu yana ciddi bir sarsıntıya neden oldu. Vatandaşların günlük yaşamını ve alım gücünü doğrudan etkilemeye başladı. Dünya petrol taşımacılığının beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nın İran tarafından kapatılması ve yaşanan aksamalar fiyatlardaki temel yükseliş sebebi olarak görülüyor. Merz hükümeti ülkede akaryakıt istasyonlarındaki kontrolsüz fiyat dalgalanmalarını engellemek amacıyla kapsamlı bir düzenleme hazırlığında. Benzin istasyonları fiyatları günde sadece bir kez artırabilecek. Bu önlemler fiyat artışını durduracak mı? Vatandaşlar nasıl etkilenecek? Ekonomist Suat Bakır podcast Cosmo Türkçe'de değerlendirdi. Mikrofonda Aydın Işık ve Serap Doğan var. Von Aydın Işık und Serap Doğan.

Almanya'da oruç tutmayan öğrencilere baskı
Kuzey Ren-Vestfalya eyaletinde veliler, Ramazan ayında oruç tutan bazı öğrencilerin kendi çocuğuna zorbalık yaptığını öne sürdü. Kleve kasabasında bazı Müslüman öğrencilerin, oruç tutmayan arkadaşlarına "Sen de tutmalısın" diyerek baskı yaptığı, ellerindeki ekmeği çöpe atmaya zorladığı ve yemek yiyenleri rahatsız ettiği iddia ediliyor. Bir öğretmen ise "yemek yerken sırtınızı dönün" tavsiyesinde bulunmuş. Velilerden gelen şikâyetler ve olayın büyümesi üzerine Düsseldorf Bölge Eğitim Müdürlüğü inceleme başlattı. Okullarda oruç nasıl düzenlenmeli? Konuyu Psiklolog Elif Duygu Cındık ile konuştuk. Serap Doğan tartışmayı özetledi. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Serap Doğan.

Bizden Biri: Berlinli Stand-up sanatçısı Mustafa Demirkol
2018 yılında çalışmak içn Türkiye'den Almanya'ya gelen programlama uzmanı Mustafa Demirkol, iki sene önce Berlin’de birkaç Stand-up sanatçısı ile bir araya gelip "Kurulu Düzen" mizah topluluğunu kurmuş. O gün bu gündür hem Berlin'de hem de Almanya'nın başka kentlerinde sahneye çıkıyor. Demirkol, "Türkiye'de yapamayacağımız şakaları burada rahatlıkla yapabiliyoruz" diyor. Sempatik mizahçıyla sunucumuz Aydın Işık sohbet etti. Von Aydın Işık und Elmas Topcu.

İran savaşı - Türkiye ve Almanya'ya etkileri
İran'daki savaş Orta Doğu’yu yangın yerine çevirdi. İsrail ve ABD tarafından ülkenin dini lideri Ali Hameney öldürüldü. Onun yerine oğlu Mücteba Hamaney geçti. Hürmüz boğazı kapandı, tüm dünyada petrol ve buna bağlı olarak benzin fiyatları fırladı. Ve Türkiye topraklarına İran'dan iki füze girdi. Ne zaman sona ereceği belli olmayan İran'daki savaşın Türkiye ve Almanya'ya etkisi nasıl olacak? Ekibimizden Elmas Topcu son gelişmeleri aktardı. İran'da bir rejim değişikliği yaşanacak mı? Türkiye'nin savaşa dahil olma tehlikesi nedir? Bu soruları da Galatasaray Üniversitesi'nden siyaset bilimci Burak Yıldırım ile konuştuk. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Elmas Topcu.

İstanbul'da tarihi dava - İmamoğlu'na 2430 yıl hapis istemi
Yaklaşık bir yıldan beri Silivri Cezaevi'nde tutulan İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Başkanı Ekrem İmamoğlu'na yönelik dava başladı. Devleti yaklaşık 2,25 milyar euro zarara uğratmakla suçlanan İmamoğlu hakkında 2430 yıl hapis cezası isteniyor. CHP, Erdoğan'ın en büyük rakibi konumundaki İmamoğlu'na karşı komplo kurulduğu görüşünde. 3900 sayfalık iddianamedeki temel suçlamaları ve davayla ilgili son gelişmeleri Elmas Topcu derledi. Gazeteci Can Dündar, iddianamedeki tehlikeli bir ayrıntıya dikkat çekerek, CHP'nin kıskaca alınmak istendiği yönünde yorumda bulundu. COSMO Türkçe'ye konuşan siyaset bilimci Prof. Dr. Burak Bilgehan Özpek ise bu davanın sadece bugünü değil, Türkiye'nin geleceğini de hedeflediğini belirtti. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Elmas Topcu.

Cem Özdemir – Almanya’da Türkiye kökenli ilk eyalet başbakanı
Baden-Württemberg eyaletinin yeni başbakanı Türkiye kökenli Cem Özdemir olacak. Ailesi 1960'lı yıllarda Almanya'ya gelen 60 yaşındaki politikacı, göç tarihine geçti. Partisi Yeşiller, eyalet seçimlerinden birinci parti olarak çıktı. CDU ikinci sırada yer aldı. Ufukta bugüne kadar olduğu gibi Yeşiller ve CDU'dan oluşan bir koalisyon hükümeti görünüyor. Öte yandan, aşırı sağcı AfD partisi oylarını ikiye katladı. Seçim sonuçlarına dair tüm ayrıntıları Elmas Topcu derledi. COSMO Türkçe’ye konuşan Türkiye ve Uyum Araştırmaları Merkezi Vakfı’ndan Caner Aver, Özdemir’in başbakan seçilmesinin ve AfD'nin Batı eyaletlerinde güç kazanmasının göçmenler için ne anlam ifade ettiğini yorumladı. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Elmas Topcu.

Bizden Biri: Sercan Özökten ile Üsküdar'dan Köln'e yolculuk
Sercan Özökten, 40 yılı aşkın süredir varlığını sürdüren deneysel kült grup "The Absürd"un üyesi. Özellikle Köln ve çevresinde tanınan grup "Back to Differ” adıyla yeni bir albüm çıkardı. Bu vesileyle Sercan Özökten'i "Bizden Biri" köşemize konuk ettik. Üsküdar’dan Köln’e uzanan cesur, maceralı ve beklenmedik yolculuğunu konuştuk. Aynı zamanda Köln’deki bir ilkokulda sorunlu çocuklarla çalışan sempatik müzisyenle sunucumuz Gökçe Göksu'nun yaptığı keyifli sohbet sizi bekliyor... Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

İlker Çatak ile söyleşi - Sarı Zarflar gösterime giriyor
Berlin'de doğan, bir süre İstanbul'da eğitim gören İlker Çatak, Fatih Akın’dan sonra Altın Ayı kazanan ikinci Türkiye kökenli Alman yönetmen olarak sinema tarihine geçti. Bugünlerde vizyona giren filmi Sarı Zarflar, Türkiye’de artan siyasi baskılar nedeniyle işlerini kaybeden, bir anda hayatları alt üst olan iki sanatçının ve 14 yaşındaki kızlarının öyküsünü anlatıyor. Hikaye Türkiye’de geçiyor, ancak film Berlin ve Hamburg’da çekildi. "Siyasetin aileleri nasıl böleceğine dair bir film çekmek istedim" diyen başarılı yönetmen ile sunucumuz Gökçe Göksu sohbet etti. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

Baden-Württemberg seçimleri: Cem Özdemir başbakan adayı
Ailesi 1960’larda işçi olarak Almanya’ya gelen ve bir madenci torunu olan Cem Özdemir, Baden-Württemberg eyaletinde 8 Mart pazar günü yapılacak seçimlerde eyalet başbakanlığına aday oldu. Bir önceki federal hükümette de bakan olarak görev üstlenmiş olan Özdemir’in bu hamlesi, onu 65 yıllık göç tarihinin zirvesine taşıyabilir. Peki Özdemir'in şansı ne kadar? Erkan Aslan, Baden-Württemberg seçimleriyle ilgili ayrıntıları derledi. COSMO Türkçe’ye konuşan Almanya Türk Toplumu Eş Genel Başkanı Gökay Sofuoğlu, Cem Özdemir'in adaylığının sembolik gücünü değerlendirdi. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

İran operasyonu - Tahran'daki rejim çöküşün eşiğinde mi?
ABD ve İsrail'in İran'a karşı başlattığı askeri harekât, Orta Doğu'yu yangın yerine döndürdü. İran, ABD'nin partneri olarak gördüğü bölge ülkelerine saldırılar düzenliyor. Dini lider Ali Hamaney'in ölümünün ardından büyük sarsıntı yaşayan İran'ı neler bekliyor? Erkan Aslan güncel durumu derledi. Siyaset bilimci ve İran uzmanı Arif Keskin ile COSMO Türkçe'de operasyonun askeri ve siyasi sonuçlarını mercek altına aldık. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

Bizden Biri: ÇYDD Kuzey Ren-Vestfalya Başkanı Nicole Neptun
Alman bir anne ve Türk babanın kızı olarak dünyaya gelen Nicole Güner Neptun ile hem iki ülkedeki yaşamını, hem başkanı olduğu Almanya'da Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği (ÇYDD) olarak 30 yıldır verdikleri hizmetleri, hem de yeminli tercüman olarak Türkiye'den Almanya'ya çalışmak için gelmek isteyenlere neler tavsiye edebileceğini konuştuk. 11 yaşında iken Türkiye'ye giden, İzmir'de Türkçe öğrenen, 19 yaşında Almanya'ya geri dönerek burada okuyan ve sonra dernek faaliyetlerine katılan Nicole Güner Neptun ile sunucumuz Aydın Işık sohbet etti. Von Aydın Işık und Elmas Topcu.

Almanya'da Türkçe - Ana dilimiz neden önemli?
3,5 milyon Türkiye kökenli insanın yaşadığı Almanya'da Türkçe Almanya'da, Almancadan sonra en çok konuşulan dil. Peki ailelerin Türkçeye bakışı ve Alman devletinin dil politikası nasıl? Almanya'da kendi ana dilimizi konuşmamız, çocuklarımıza öğretmemiz neden önemli? Türkçe Almanya'da hak ettiği yeri aldı mı? Essen-Duisburg Üniversitesi bünyesindeki "Turkistik" bölümünden Nurten Kum, Almanya'da kurumsal olarak Türkçe eğitimi verilmesinin önemini ve ailelere düşen görevi anlattı. Mikrofonda Aydın Işık ve Elmas Topçu var. Von Aydın Işık und Elmas Topcu.

Almanya'da vatandaşlık başvuruları durdurulacak mı?
Almanya’da sahte dil sertifikası satan çetelerin tespit edilmesinden sonra, vatandaşlık başvurularının dondurulması yönünde talepler gelmeye başladı. CDU, şüpheli görülen herkesin dosyasının bekletilmesini istiyor. Sahtekarlıklar yüzünden önümüzdeki dönemde vatandaşlık başvuruları dondurulucak mı? Ekibimizden Elmas Topçu, Alman vatandaşlığına geçiş ile ilgili siyasi partilerin görüşlerini derledi. Podcast COSMO Türkçe'ye konuşan NRW Eyalet Uyum Meclisleri Genel Sekreteri Engin Sakal, vatandaşlık başvurularının durdurulması önerisine karşı çıktı. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Elmas Topcu.

Türkiye'de okullara Ramazan yazısı - Laiklik tehlikede mi?
Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin’in yuvalardan okullara, bütün eğitim kurumlarına gönderdiği Ramazan genelgesi Türkiye'de tartışmalara yol açtı. Özellikle eğitimciler tepki gösteriyor. Yazıda 4-6 yaş grubundaki çocukların camilere ve mescitlere götürülmesinden, ilköğretim okullarında Ramazan etkinlikleri yapılmasına, liselilerin birlikte iftar açmasına kadar pek çok faaliyet sıralanıyor. Bütün bunlar laiklik ve din özgürlüğüne ne kadar uygun? Oruç tutmayanlar dışlanıyor mu? Ramazan Genelgesi'nin içeriğini Elmas Topcu anlattı. COSMO Türkçe'ye konuşan Eğitim Sen Genel Başkanı Kemal Irmak, okullarda sadece bilimsel eğitimin olması gerektiğini vurgulayarak genelgeyi eleştirdi. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Elmas Topcu.

Bizden Biri: Ceyda Nurtsch ile ilk kitabı üzerine
Ceyda Nurtsch yeni yayımlanan ilk kitabının adını müzik grubu Bulutsuzluk Özlemi'nin bir şarkısından yola çıkarak "Jeder Atemzug ein Fest“ (Her nefes alışımız bayramdı) koymuş. Konuştuğu farklı kişiler üzerinden Türkiye toplumundaki kutuplaşmayı ve gerilimi, ama heyecan ve umudu da göstermek istiyor. Stüdyomuza konuk olan Ceyda Nurtsch, sunucumuz Aydın Işık'a kitabın ortaya çıkış hikayesini, Türkiye'de konuştuğu farklı kültür çevresinden insanların onda yarattığı izlenimleri ve Osmanlı'dan gelen ailesini anlattı. Keyifli bir sohbet sizi bekliyor... Von Aydın Işık und Erkan Aslan.

Hanau katliamının 6. yılı - Geriye pek çok soru kaldı
19 Şubat 2020 tarihinde aşırı sağcı bir Alman saldırgan kentteki iki noktada, toplam dokuz göçmen kökenliyi öldürüp, intihar etti. Sedat Gürbüz, Kaloyan Velkow, Fatih Saraçoğlu, Vili Viorel Paun, Ferhat Unvar, Mercedes Kierpacz, Gökhan Gültekin, Hamza Kurtoviç ve Said Nesar Hashemi ırkçı bir saldırgan tarafından hayattan koparıldı. Hanau katliamı 90’lı yıllarda yaşanan Solingen ve Mölln saldırıları ve 2000’li yıllardaki NSU cinayet serisinden sonra Almanya’da göçmenlere yönelik en ölümcül saldırı olarak kayıtlara geçti. Katliamdan geriye pek çok soru işareti kaldı. Henüz aydınlatılmamış pek çok nokta var. Von Aydın Işık und Erkan Aslan.

Ramazan ayında oruç tutarken nasıl beslenmeliyiz?
İftardan sonra üzerimize çöken ağırlığın temel sebebi yanlış yemek seçimi! Beslenme ve Diyet Uzmanı Yonca Keleş oruç tutanları bu sözlerle uyarıyor. COSMO Türkçe’ye konuk olan Keleş, hangi gıdaların kan şekerini dengede tutacağını, iftardan sonra zinde kalmanın ve enerjiyi korumanın formüllerini anlattı. Peki bu yıl hangi ülkelerde daha uzun oruç tutulacak? İftarın daha erken açılacağı bölgeler hangileri? Bu tür ilginç bilgileri de ekibimizden Erkan Aslan sizler için derledi. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Erkan Aslan.

Trenlerde şiddete karşı önlem: Vücut kamerası!
Kondüktör Serkan Çalar'ın biletsiz bir yolcu tarafından öldürülmesinin ardından Alman Demiryolları (DB) harekete geçti. Geçen hafta yapılan güvenlik zirvesinde bir dizi önlem alınması kararlaştırıldı. Artık trenlerde çalışanların göğsüne küçük kameralar (Bodycam) takılacak. Bu yenilik saldırganları durdurmaya yeter mi? Planlanan önlemleri Erkan Aslan derledi. Podcast COSMO Türkçe'ye konuşan ver.di sendikasından Serdar Derventli, getirilecek yeniliklerde DB çalışanları ve yolcuların güvenliğinin ön planda tutulması gerektiğini vurguladı. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Erkan Aslan.

Bizden Biri: Tiyatro ve sinema sanatçısı Sema Poyraz
Sema Poyraz, Zonguldak'ta başlayıp Berlin'in en prestijli sahnelerine uzanan yolculukta "Gölge" ve "Şirin'in Düğünü" gibi Alman televizyon ve sinema tarihinde iz bırakan unutulmaz eserlerde yer aldı. Berlin'deki Maxim-Gorki Tiyatrosu'nda düzenli olarak sahne alıyor. O sadece bir oyuncu, yazar ya da yönetmen değil, aynı zamanda genç yaşta geldiği yabancı bir ülkede kendine kültür alanında saygın bir yer edinen, ismine, yüzüne defalarca sahnelerde ve ekranlarda rastladığımız güçlü bir kadın. Sunucumuz Gökçe Göksu, "Bizden Biri" köşemizde tiyatro sanatçısı Sema Poyraz'ı konuk etti. Göç yolculuğunu, eğitim ve kariyerini, bir kadın ve sanatçı olarak göç toplumunda nasıl var olduğunu ve yeni projesini konuştu. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Can Dündar yorumladı: Yeni Adalet Bakanı Akın Gürlek
Akın Gürlek’in Adalet Bakanlığı’na getirilmesini Türkiye’de büyük yankı uyandırdı, siyasi arenada tartışma yarattı. İmamoğlu davaları onun başsavcılığı döneminde açılmıştı. Selahattin Demirtaş ve Sırrı Süreyya Önder’in hapsedildiği davaların hâkimiydi. Gazeteci Can Dündar’a göre Cumhurbaşkanı Erdoğan, rakiplerini hapiste tutarak, muhalefet partilerine dava açarak, medyayı susturarak, zayıflayan iktidarını ayakta tutmaya çalışıyor. Akın Gürlek’in atanması bunun bir parçası. Von Can Dündar.

Kiralık ev ararken ayrımcılığa uğrayanların hakları
Yabancı kökenli bir soyadına sahip kişiler Almanya'da konut piyasasında ayrımcılığa uğruyor; özellikle Müslümanlar ve siyahiler muzdarip. Bu yıllardır bilinen ve araştırmalar tarafından ortaya konulan bir gerçek. Hessen eyaletinde müslüman bir kadına yapılan muamele de bunu gösterdi. Ancak mağdurlar çaresiz değil. Federal Yüksek Mahkeme, ayrımcılık yapan bir emlakçıyı para cezasına çarptırdı. Karar emsal niteliği taşıyor. Peki bu ayrımcılığın önüne nasıl geçilir? Emlak piyasasında ayrımcılık konusunda danışmanlık hizmeti sunan Remzi Uyguner ile konuştuk. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Serap Doğan var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Sağlıklı bir yaşam için uyku neden önemli?
Uzmanlar uykunun sadece dinlenmek değil, vücudun kendini tamir etme süreci olduğunu vurguluyor. Yeterli uyku sağlıklı bir yaşam için, iyi beslenme ve bol hareket kadar önemli. Yetersiz uyku ise, kalp hastalıkları, şeker ve obezite riskini doğrudan artırabiliyor. Peki günde en az kaç saat uyumalıyız? Uyku sorunlarıyla ilgili yapılan araştırmaların sonuçlarını Serap Doğan derledi. Berlinli aile hekimi Dr. Şahin Mirkouhi, COSMO Türkçe'ye uykunun sağlık açısından önemini anlattı. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Alman okullarında Nazi sembolü - Neden cezası yok?
Almanya'daki okullarda Nazi sembollerinin kullanımı giderek artıyor. İşin garip tarafı; okulda bu tür aşırı sağcı sembollere ceza yok, çünkü sınıflar hukuken "özel alan" sayılıyor. Bazı uzmanlar "Polis çağırılsın, hapis cezası gelsin" derken, bazı okul müdürleri "Çocuklarla konuşup onları ikna etmeliyiz" görüşünü savunuyor. Şimdi bu kuralın değiştirilmesi ve okulların da kapsam altına alınması isteniyor. Thüringen eyaleti, bu konuda yeni bir yasa önerisi sundu. Son gelişmeleri Serap Doğan derledi. Podcast COSMO Türkçe'ye konuşan siyaset bilimci ve sosyolog Dr. Özgür Özvatan, öğrencileri çözüm sürecine dahil etmenin ve konunun önemini vurgulayan girişimlerde bulunmanın, sorunun çözümü için en kritik adım olduğunu belirtiyor. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Bizden Biri: Sosyal Medya fenomeni Aytaç Sevim
Darmstadt'ta yaşayan Aytaç Sevim bir benzin istasyonu işletirken çektiği küçük bir video sonrasında kendini bir anda sosyal medyanın ortasında bulmuş. Instagram’da 400 bine yakın takipçisi var. Şimdilerde „Geldik, Gördük, Dönemedik“ isimli bir oyun ve stand up gösterisi ile Almanya'yı dolaşıyor. Kimi zaman Almanya’daki gündemi, kimi zaman da Türkiye’de Almanya hakkında konuşulanları esprili bir dille ele alıyor. Aytaç Sevim sunucumuz Gökçe Göksu'nun sorularını yanıtladı, ortaya hoş bir sohbet çıktı. Von Gökçe Göksu und Eren Mahir Gençer.

Serkan Çalar'ın ölümü - Trenler ne kadar güvenli?
Tren görevlisi Serkan Çalar, Kaiserslautern yakınındaki bir trende bilet kontrolü yaptığı sırada kaçak bir Yunan yolcu tarafından saldırıya uğradı. İki çocuk babası Çalar aldığı darbelerin sonucunda hayatını kaybetti. Olay Almanya’daki Türk toplumunu derin üzüntüye boğdu. Serkan Çalar'ı yakından tanıyan meslektaşı Tolga Özgül‘ü stüdyomuza konuk ettik. Alman Demiryolları'nda işçi temsilcisi olarak çalışan Özgül, kendi tecrübelerinden yola çıkarak son yıllarda tren görevlilerine yönelik giderek artan şiddeti anlattı. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Eren Mahir Gençer var. Von Gökçe Göksu und Eren Mahir Gençer.

16 yaş altı çocuk ve gençlere sosyal medya yasağı
Facebook, Instagram, Tik Tok, Snapchat, YouTube gibi platformlarda her geçen gün cinsel içerik, manipülasyon ve şiddetin arttığı gözleniyor. Ve çocuklar zararlı görüntülere kolayca erişebiliyor, hatta bağımlı hale geliyor. 15-16 yaş altı gruba sosyal medya yasağı getiren ilk ülke Avustralya. Türkiye, İngiltere, Fransa, İspanya, Danimarka ve Avusturya yaş limiti getirmeyi tasarlayan ülkeler arasında. Almanya'da da konu gündemde. Çocukları sosyal medyadan uzak tutmak gerçekten onları korur mu? Sorumluluk çocuklarda mı, ailelerde mi, yoksa dev teknoloji şirketlerinde mi? Psikiyatrist doktor Derya Şahin ile konuştuk. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Eren Mahir Gençer var. Von Gökçe Göksu und Eren Mahir Gençer.

Çalışmak için Almanya'ya gelenler - Aracı firmalara dikkat!
Türkiye'den Almanya’ya göç etmek sadece bir vize meselesi değil, aynı zamanda ciddi bir hazırlık süreci. Önemli bilgileri edinmeden yola çıkanlar veya güvenilir olmayan aracı firmalara başvuranlar, büyük sorunlar yaşayabilir. Anlaştıkları kişi dolandırıcı çıkabilir. Bu şekilde 5 bin Euro kaybeden Metin bey bize hikayesini anlattı. Eren Mahir Gençer, çalışmak için Almanya'ya nasıl gelindiğini ve yasal sürecin nasıl işlediğini derledi. COSMO Türkçe'ye konuşan göç hukuku uzmanı avukat Martin Manzel, Almanya'ya gelmeden önce yapılması gereken en önemli hazırlıkları anlattı. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Eren Mahir Gençer.

Almanya’da sosyal yardım sistemi değişiyor
Almanya, sosyal yardım sistemini halkın işini kolaylaştıracak şekilde baştan aşağı yeniliyor. Artık daire daire gezmek yerine, tüm başvuruların yapılabileceği tek bir internet portalı kurulacak. Çocuk parası gibi ödemeler başvuru olmaksızın başlatılacak. Temel amaç, vatandaşı bürokrasiyle boğmak yerine, ihtiyacı olan desteği en hızlı ve en kolay yoldan sunmak. İşsizlik dönemindeki yardımlarda ise şartlar sıkılaştırlıyor. Hükümetin reform paketini Eren Mahir Gençer derledi. COSMO Türkçe'ye konuşan ekonomist Suat Bakır, reformun Alman ekonomisine katkısını ve hükümetin Almanya'daki çalışma ile sosyal hayatın çerçevesini nasıl değiştirmeyi hedeflediğini anlattı. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Eren Mahir Gençer.

Bizden Biri: LÖSEV Almanya Koordinatörü Zülal Tahtakıran
Zülal Tahtakıran, 27 yıl bankacılık yaptıktan sonra emekli olup kendi işini kurmuş, bunun yanı sıra hayatı boyunca gönüllü çalışmalar yürütmüş bir isim. Şimdi ise lösemili ve kanser hastası çocuklara ücretsiz sağlık, eğitim ve sosyal destek sağlayan LÖSEV Vakfı'nın Almanya Koordinatörü. Türkiye'de 1998'den beri faaliyet gösteren LÖSEV, şimdi Avrupa'da da yapılanıyor. Vakıf hasta çocuklara nasıl yardım ediyor? Anne babalar ne yapmalı? Köln'deki WDR stüdyomuza konuk ettiğimiz Zülal Tahtakıran ile sunucumuz Eren Mahir Gençer konuştu. Von Eren Mahir Gençer und Elmas Topcu.

Depremin İzinde - Berlin'de resim sergisi ve gala akşamı
Gürcan Öztürk, binlerce insanı hayattan kopran 2023 depremlerinin yaşandığı bölgeye gitti. Onun fotoğraflarından oluşan „Depremin İzinde: Geri Döneceğiz“ adlı sergi Berlin'de 6 Şubat‘ta açılıyor. Aynı gün düzenlenecek gala akşamının gelirleri Türkiye'deki depremzedelere bağışlanacak. Fotoğrafçı Gürcan Öztürk yayınımıza konuk oldu, izlenimlerini ve fotoğrafların nasıl ortaya çıktığını anlattı. Depremde gelinen son durumu Elmas Topçu derledi. Proje yöneticilerinden Filiz Bragulla, anma etkinliği ile ilgili bilgiler verdi. Mikrofonda Eren Mahir Gencer var. Von Eren Mahir Gençer und Elmas Topcu.

Krank yapma, kovulursun! – Merz'ten rapor alanlara eleştiri
"Çalışanlar çok hastalık raporu alıyor" diyen Almanya Başbakan Friedrich Merz'in bu çıkışı sendikalar ve hekimler tarafından eleştiriliyor. Peki rakamlar ne diyor? Elmas Topcu, Almanya'daki hastalık raporu oranlarını ve bu tartışmanın arka planını aktardı. Podcast COSMO Türkçe'ye konuşan Yeşiller Partisi Kuzey-Ren Vestfalya Milletvekili ve Eyalet Meclisi Çalışma, Sağlık ve Sosyal İşler Komisyonu Üyesi Gönül Eğlence, çalışanların hastalanmasının temelinde iş koşullarının yattığını vurguluyor. Mikrofonda Eren Mahir Gençer var. Von Eren Mahir Gençer und Elmas Topcu.

Suriye’de Kürtler gözden mi çıkarıldı?
Suriye'nin kuzeyinde silahlar 15 günlüğüne sustu, ancak Şam yönetimi ile Kürtler arasındaki gerilim devam ediyor. Batı’nın IŞİD ile mücadeledeki stratejik ortağı olan Kürtler, Suriye’deki Ahmet Şara'nın başa geçmesiyle birlikte köşeye sıkışmış durumda. ABD Kürtleri yalnız mı bıraktı? Suriye’de özerk Kürt yönetimi tarihe mi karışıyor? Güncel gelişmeleri Elmas Topcu derledi. Dicle Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Vahap Coşkun, Suriye'deki Kürtleri nasıl bir gelecek beklediğini anlattı. Mikrofonda Eren Mahir Gençer var. Von Eren Mahir Gençer und Elmas Topcu.

Bizden Biri: Akademisyen ve fotoğrafçı Muhlis Kenter
Olur da Hamburg'ta yaşıyorsanız ya da yolunuz bugünlerde Hamburg'a düşerse, kaçırmamanız gereken bir sergi var: "Früher hießen wir Gastarbeiter" (Eskiden bize misafir işçi denirdi) adlı fotoğraf sergisi. 17 Mayıs'a kadar açık olan sergide Prof. Dr. Muhlis Kenter'in fotoğrafları da gösteriliyor. İstanbul'da başlayan hayat yolculuğu, İsviçre ve sonrasında da Almanya'da devam eden Kenter, objektifini yıllar boyunca Türkiye’den Almanya’ya gelen işçilere çevirdi ve onların yaşamlarını, emeklerini fotoğrafladı. Bremen'de yaşayan Kenter ile sunucumuz Gökçe Göksu sohbet etti. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

Okullarda yenilik: Almanca bilmeyen çocuklara ABC sınıfları
Kuzey-Ren Vestfalya eyaleti (NRW) okula başlayacak çocuklara yönelik önemli bir yeniliğe gidiyor. 2028/2029 eğitim yılından itibaren ilkokula yazdırılacak çocuklar yeterli derecede Almanca bilmiyorlarsa, “ABC sınıfları” adı verilen dil eğitimine tabi tutulacak. Bu yenilik öğrenciler ve veliler için ne anlama geliyor? NRW Türk Veli Dernekleri Federasyonu Eş Başkanı Ali Sak ile yeni uygulamayı konuştuk. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Erkan Aslan var. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

Suriye’de gerilim - Şara rejimi ve Kürtler karşı karşıya
Suriye'de rejime bağlı ordu ile Kürt güçleri arasındaki çatışmalar son günlerde tırmandı. Cumhurbaşkanı Ahmed Şara, Kürtlere belirli haklar tanıyan yeni bir kararname yayımladı. Ancak büyük umutlarla duyurulan 14 maddelik ateşkes planı, saha gerçeklerine takıldı. Şam ve SDG arasındaki "tam entegrasyon" görüşmeleri yerini karşılıklı mühlet vermelere ve tehditlere bıraktı. Bölgede barış umutları zayıflarken, gözler yeniden askeri hareketliliğe çevrildi. Ülkenin kuzeyindeki son durumu Serap Doğan derledi. COSMO Türkçe'ye konuşan Siyaset Bilimci Prof. Dr. Mesut Yeğen, Suriye rejiminin Kürtlere önerdiği şartların bölgedeki halk tarafından kabul edilebilecek gibi görünmediğini anlattı. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

5.000'i aşkın ölü - İran’da neler oluyor?
Ekonomik çöküş ve siyasi baskı, İran’daki toplumsal öfkeyi her geçen gün daha görünür hale getiriyor. Halk köklü bir değişim talep ederken, islami yönetim bu taleplere sert müdahalelerle karşılık veriyor. Ülke genelindeki protesto gösterilerinde bugüne kadar 5 binden fazla insan yaşamını yitirdi. İran’daki son gelişmeleri Serap Doğan derledi. Siyaset bilimci ve İran uzmanı Arif Keskin, protestoları ve ülkenin geleceğine dair olası senaryoları COSMO Türkçe için değerlendirdi. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Bizden Biri: Yazar ve şair A. Erol Göksu
Yazar ve şair A. Erol Göksu 1957 yılında Türkiye'de, Karaman kentinde dünyaya geldi. Yazdığı son roman doğduğu ve 13 yaşına kadar hayatını geçirdiği Topucak Mahallesi’ni konu ediniyor. Köln'de yaşayan yazarın Kır Kahvesi isimli şiirinin bestesi ise 80'li yılların sonunda Suat Sayın ve Yüksel Özkasap gibi sanatçılar tarafından okunmuştu. A. Erol Göksu stüdyomuza konuk oldu, sunucumuz Gökçe Göksu'ya hayat hikayesini ve ve normal işinin yanı sıra kaleme aldığı kitaplarını anlattı. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

AB, Türkiye'den gelen sebze ve meyveleri geri çeviriyor
Türkiye, Avrupa Birliği sınırlarında tarım ilacı (pestisit) nedeniyle geri çevrilen sebze ve meyveler listesinde ikinci sırada yer aldı. En çok biber, domates, nar ve limon geri gönderiliyor. Türk üreticiler tarım ilaçlarını doğru kullanıyor mu? Geri gönderilen gıdalar Türkiye'de iç pazara mı sunuluyor? Bu soruları Gıda Mühendisi Dr. Bülent Şık ile konuştuk. Çevre ve gıda uzmanı Gülcan Nitsch ise Almanya'da sebze meyve alırken nelere dikkat etmemiz gerektiği konusunda bilgiler verdi. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Serap Doğan var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Banka kasasındaki altın ve para nasıl sigorta ettirilir?
Gelsenkirchen'deki Sparkasse soygununda bankanın 3.200 emanet kasasındaki altın, değerli eşya ve nakit para çalındı. Ardından bankanın, kasa kiralayan müşterilerin ettiği zararın ne kadarını ödeyeceği tartışması başladı. Bu tartışma pek çok banka müşterisinin aklına şu soruyu getirdi: Banka kasasındaki altınımı ve paramı nasıl sigorta ettirebiliririm? Ekibimizden Serap Doğan, Gelsenkirchen'deki banka soygunuyla ilgili son gelişmeleri derledi. Berlinli sigorta uzmanı Ceyhun Efeoğlu ise COSMO Türkçe'ye, banka kasalarındaki değerli eşyaların ve nakit paranın nasıl sigortalanabileceği ile ilgili kritik bilgiler verdi. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

İran'da gerilim tırmanıyor - Rejim yıkılıyor mu?
İran'da iki haftayı geride bırakan gösterilerde gerilim giderek artıyor. İnsan hakları örgütleri can kaybının 500’ü aştığını, gözaltı sayısının ise 10 bini geçtiğini bildiriyor. Halkı sokağa çıkmaya çağıran eski Şah’ın oğlu Rıza Pehlevi, rejimin devrilmesi durumunda İran'a dönecegini açıkladı. Siyaset Bilimci Soli Özel, COSMO Türkçe'ye İran’daki protestoların sosyolojik kökenlerini ve rejimin dayanıklılığını değerlendirdi. Serap Doğan, gösterilerin başlangıç noktasını ve taleplerin nasıl dönüştüğünü aktardı. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Bizden Biri: Aziz Sarıyar - Hauptschule'den avukatlığa
1969'da Antalya'nın Akseki ilçesine bağlı Süleymaniye köyünde dünyaya gelen Aziz Sarıyar, şimdi seçkin bir avukat hem de 25 milyar cirosu olan Avrupalı Türk İşinsanları Derneği'nin (ATİAD) başkanlığını yürütüyor. Marburg Üniversitesi'nden mezun olan ilk Türk. Aynı zamanda NSU davasında 2005 yılında öldürülen İsmail Yaşar’ın ailesini temsil etti. WDR stüdyomuza konuk olan hukukçu sunucumuz Aydın Işık'a, Türkiye'de başlayan, dört yaşında iken Almanya'ya uzanan ve sonraki yıllarda bir başarı hikayesini dönüşen hayatını anlattı. Von Aydın Işık und Erkan Aslan.

Almanya’da aşırı sağ tehdidi – Türkiye kökenliler tedirgin
Almanya’daki göçmenlerin büyük çoğunluğu aşırı sağın yükselişinden tedirgin. Konrad Adenauer Vakfı’nın araştırması bunu ortaya koydu. Daha kötüsü: Aktüel anketlere göre göçmen karşıtı parti AfD’nin oyları iktidar ortağı CDU’yu geçmiş durumda. Bu gidişat özellikle Türkiye kökenlilerde korku yaratıyor. Bu sene 5 eyalette yapılacak seçimlerin sonuçları şimdiden merak konusu. Siyaset Bilimci Prof. Kemal Bozay ile AfD'nin önlenemeyen yükselişini konuştuk. Mikrofonda Aydın Işık ve Erkan Aslan var. Von Aydın Işık und Erkan Aslan.

Türkiye'de Bilal Erdoğan dönemi için hazırlık mı yapılıyor?
Türkiye’de son haftalarda yapılan operasyonların hedefi suçla mücadele mi, siyasi tasfiye mi, yoksa yeni bir toplum dizaynı mı? Kürt meselesindeki süreçte bir tıkanma mı yaşanıyor? Erkan Aslan son gelişmeleri derledi. Siyaset bilimci Sezin Öney, Türkiye'nin gündemindeki en önemli gelişmeleri COSMO Türkçe için değerlendirdi. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Erkan Aslan.

Maduro'nun kaçırılması ve yeni dünya düzeni
ABD'nin, Başkan Donald Trump'ın emriyle Venezuela lideri Nicolas Maduro ve eşini başkent Caracas’tan kaçırarak, New York’a götürmesi ve orada mahkeme önüne çıkartması dünya genelinde büyük şaşkınlığa yol açıyor. Tüm dengeler altüst olmuş durumda. Avrupa, Almanya ve Türkiye'den cılız tepkiler geldi. Yeni bir dünya düzeni mi kuruluyor? Konuyla ilgili son gelişmeleri Erkan Aslan derledi. Gazeteci Fehim Taştekin, Venezuela'daki operasyonu ve ABD'nin hedeflerini COSMO Türkçe için değerlendirdi. Can Dündar ise ABD'nin Venezuela operasyonunu Türkiye açısından yorumladı. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Erkan Aslan.

Bizden Biri: Genç yönetmen Timur Örge
Timur Örge'nin ilk uzun metrajlı filmi "Make Me Feel" gösterime girdi. Essen'de yaşayan 33 yaşındaki genç yönetmen aynı zamanda ünlü tıp doktoru ve insan hakları savunucusu Türkan Saylan'ın torunu. Timur Örge, WDR'de stüdyomuza konuk oldu. Hem filmi nasıl çektiğini, hem de babaannesi ile İstanbul'da geçen anılarını anlattı. Eren Mahir Gencer'in sunumunda keyifli bir sohbet sizi bekliyor. Von Eren Mahir Gençer und Serap Doğan.

Almanya nasıl göç ülkesi oldu?
1955 yılında İtalyanlarla başlayan işçi göçü, bir kaç yıl sonra Türkiye'den gelecek işçilerin de yolunu açtı. Binlerce misafir işçi (Gastarbeiter) Almanya'ya göç etti. Cem Karaca "işçiler çağrıldı, ama insanlar geldi" bir şarkısında. Almanya göç ülkesi oldu, ancak siyaset ve toplum bunu kabul ediyor mu? Göçmenler Almanya'yı nasıl şekillendirdi? Bu soruları Stuttgart'ta yaşayan gazeteci ve yazar Ali Çarman ile konuştuk. 70 yıl önce İtalya ve Almanya arasında başlayan göç anlaşmasını ve sonrasında Türkiye ve başka ülkelerle devam eden süreci Serap Doğan derledi. Mikrofonda Eren Mahir Gencer var. Von Eren Mahir Gençer und Serap Doğan.

2026 yılında Almanya'da neler değişecek?
Asgari ücret, vergiler, çocuk parası, emeklilik, askerlik, zamlar… 2026 yılında Almanya’da yine bir dizi yasal değişiklik, düzenleme ve yenilik hayata geçirilecek. Bunların büyük bir bölümü vatandaşların ve hanelerin bütçesini ilgilendiren değişiklikler. En önemli yenilikleri sizler için derledik. Mikrofonda Eren Mahir Gençer ve Serap Doğan var. Von Eren Mahir Gençer und Serap Doğan.

Almanya Türk Toplumu (TGD) 30 yaşında
Yaklaşık 65 yıl önce misafir işçi olarak başlayan göç hikayesi, Almanya'yı vatan edinme noktasına geldi. Ancak azınlık olarak yaşanan sorunları ve eksik hakları dile getirmek amacıyla kurulan Almanya Türk Toplumu (TGD), 30 yıldır topluma 'siz değil, biz' demeyi anlatmaya çalışıyor. Toplam 267 derneğin çatı kuruluşu olan Almanya Türk Toplumu’nun kuruluş sebeplerini Serap Doğan derledi. Podcast COSMO Türkçe'ye konuşan TGD Eş Başkanı Gökay Sofuoğlu, ırkçılıkla mücadelenin günümüzde de azalmadan devam ettiğini vurguladı. Mikrofonda Eren Mahir Gençer var. Von Eren Mahir Gençer und Serap Doğan.

Bizden Biri: Aynur Cronauer - Noel pazarında Türkçe müzik
Tarihi Köln katedralinin önünde kurulan Noel pazarından geçerken kulağınıza Türkçe ezgiler gelse şaşırır mısınız? Aynur Cronauer, kendi kurduğu korosu "Aynur ve 3K Müzik Atölyesi" ile tam da bunu yapıyor. Her yıl Köln'deki Noel pazarlarında sahne alıyor. İstanbul'da doğan, evlilik yoluyla Almanya'ya gelen, şimdi ise Köln ve çevresinin tanınan simalarından biri olan Aynur Cronauer WDR’de stüdyomuza konuk oldu. Sunucumuz Gökçe Göksu'ya müzik yolculuğunu, Almanya'ya alışma dönemini ve Noel pazarlarında Türkçe müziğe ne tür tepkilerin geldiğini anlattı. Keyifli bir sohbet sizi bekliyor. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

Kahve - Türkiye ve Avrupa'ya gelişi, çeşitleri, faydaları
Kahve gündelik hayatımızın vazgeçilmez bir parçası. Kahve satılan dünyanın ilk bilinen kafesi 1475 yılında İstanbul’da açılıyor. Etiyopya’dan doğup, Osmanlı ve Venedikliler üzerinden Avrupa’ya yayılan kahve, günümüzde yeni bir kahve furyası yaratmış durumda. Onlarca şekilde servis ediliyor. Almanya’da bu geleneği sürdüren isimlerden biri de Köln'ün Ehrenfeld semtinde kuru kahvecilik yapan Beşir Yıldırım. Hem kahvenin hikâyesini hem de günümüz kahve kültürünü konuşacağız. Soğuk kış günlerinde sıcak bir Türk kahvesi eşliğinde dinleyeceğiniz keyifli bir yayın sizi bekliyor. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Erkan Aslan var. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

Almanya’da yeni emeklilik düzenlemesi - Anneler sevinecek
Almanya’da CDU/CSU ile SPD'den oluşan koalisyon hükümetinde krize yol açan emeklilik paketi Federal Meclis’te (Bundestag) onaylandı. Yeni uygulamaya göre emekli maaşı 2031'e kadar ortalama maaşın en az yüzde 48'ine sabitlenecek. Uzun süredir beklenen "Anne Emekliliği III" yasalaştı. Yeni emeklilik düzenlemesinin ayrıntılarını Erkan Aslan derledi. COSMO Türkçe'ye konuşan Sosyal Hizmet Uzmanı Şerif Issı, düzenlemenin mevcut emeklilere, aktif çalışanlara ve genç nesillere nasıl yansıyacağını, hangi alanlarda değişiklikler getireceğini anlattı. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

Türkiye'de "Yargı Paketi" kabul edildi - Kimlere af yok?
Türkiye'de bazı yasalarda değişiklik yapılmasını düzenleyen 11. Yargı Paketi parlamentoda kabul edildi. Böylece 55 bin hükümlüye tahliye yolu açıldı. Bu kapsamda deprem ve maden kazalarındaki sorumlular hapisten çıkabilecek. Terör, cinsel suçlar ve aile içi cinayetler kapsam dışında bırakıldı. Devletin güvenliğine karşı işlenen terör suçları kapsam dışı bırakıldı. Paket pek çok yönüyle eleştiriliyor. Düzenlemenin ayrıntılarını Erkan Aslan derledi. COSMO Türkçe'ye konuşan Medya ve Hukuk Çalışmaları Derneği (MLSA) Hukuk Birimi Koordinatörü Avukat Emine Özhasar, bu infaz indiriminin temel amacının derin bir hukuki reform olmadığını, hedefin cezaevlerindeki yoğunluğu azaltmak olduğunu söyledi. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

ADİLE NAŞİT filminin başrol oyuncusu Meltem Kaptan
Yeşilçam'ın en sevilen simalarından olan Adile Naşit'in hayatını konu edinen ADİLE NAŞİT filmi Türkiye'den sonra Almanya'da da gösterime girdi. Film'de 1987 yılında hayatını yitiren Adile Naşit'i canlandıran Meltem Kaptan stüdyomuza konuk oldu. Sunucumuz Aydın Işık ile ettiği keyifli sohbette Adile Naşit rolünü oynamanın onun için ne anlama geldiğini, o tatlı gülüşüne nasıl hazırlandığını ve sanatçının bilinmeyen yönlerini anlattı. Von Aydın Işık.

Bizden Biri: Göç araştırmacısı Prof. Hacı Halil Uslucan
Sekiz yaşında ailesiyle birlikte Kayseri'den Berlin'e göç eden Hacı Halil Uslucan, önce Almanca öğrendi, liseyi bitirdikten sonra psikoloji, felsefe ve edebiyat okudu. Şimdi ise Almanya'da uyum konusunda saygın bir araştırmacı. 40'ıncı kuruluş yılını kutlayan Türkiye ve Uyum Araştırmaları Merkezi Vakfı'nın başkanı olan ve aynı zamanda Alman hükümetine danışmanlık yapan Prof. Hacı Halil Uslucan podcast Cosmo Türkçe'ye konuk oldu. Sunucumuz Aydın Işık, saygın bilim adamı ile hayatını, kariyerini, futbol tutkusunu ve en sevdiği yazarları konuştu. Keyifli bir sohbet sizi bekliyor. Von Aydın Işık und Elmas Topçu.

Almanya'da Minijob - Aylık gelir sınırı 603 euroya yükseliyor
Almanya'da şu an itibarıyla 556 euroyu aşmayan Minijob aylık gelir sınırı 1 Ocak 2026'dan başından itibaren 603 euroya yükselecek. Almanya'da minijob uygulamasından yaklaşık yedi milyon kişi faydalanıyor. Minijob ile çalışanların çok büyük kesimini kadınlar oluşturuyor. Öğrenciler, üniversiteliler, emekliler ve işsizler de önde gelen gruplardan. En çok Minijob olan sektörler ise ticaret, motorlu taşıtlar ve araç bakımı, gastronomi ve turizm, hasta ve yaşlı bakımı ile özel hanelerde istihdam. Minijob nedir? Kimler faydalanıyor? İşverenler, çalışanlar ve sendikalar yeni düzenlemeye nasıl bakıyor? Yanıtlar bu bölümde. Verdi Sendikası‘ndan Serdar Derventli stüdyomuza konuk oldu. Mikrofonda Aydın Işık ve Elmas Topcu var. Von Aydın Işık und Elmas Topcu.

Alman iş dünyasının AfD ile yakınlaşmasına büyük tepki
6.500 şirketi temsil eden Alman Aile İşletmeleri Birliği'nin aşırı sağcı AfD siyasetçilerini bir etkinliğe davet etmesi tepkilere yol açtı. Dernek, tepkiler üzerine "Hata yaptık" diyerek geri adım attı. Son gelişmeleri Elmas Topçu derledi. COSMO Türkçe'ye konuşan ATIAD Genel Sekreteri Bülent Fırat, Almanya'da giderek güçlenen aşırı sağcı AfD'nin göçmen kökenli iş insanlarını nasıl etkilediğini anlattı. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Elmas Topcu.

Terörsüz Türkiye süreci: Yola devam mı, tıkanma mı?
Ekim 2024'te MHP lideri Devlet Bahçeli'nin inisiyatifiyle başlayan ve "Terörsüz Türkiye" olarak adlandırılan Kürt meselesinin çözülmesine AKP, MHP ve DEM Parti destek veriyor. CHP ise karşı; hapiste bulunan PKK lideri Öcalan ile görüşmeye giden ekibe katılmadı. Siyaset çevrelerinde sürecin çıkmaza girdiğine dair yorumlar yapılıyor. İnisiyatif başarısız olursa Türkiye'yi neler bekliyor? Ekibimizden Elmas Topcu süreçteki son aşamayı derledi. Podcast COSMO Türkçe'ye konuşan Kürt Araştırmaları Merkezi Direktörü Reha Ruhavioğlu, sürecin nasıl ilerleyebileceğini değerlendirdi. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Elmas Topcu.

Bizden Biri: Almanya'da yılın doktoru Ebru Yıldız
Almanya doğumlu olan, ancak çocukluğunun bir kısmı Adana’da geçen Dr. Ebru Yıldız organ nakli konusunda uzman. Toplumda organ bağışı bilincini artırmaya yönelik çalışmaları dolayısıyla Almanya'da Yılın Kadın Doktoru ödülüne (German Medical Award 2025) layık görüldü. Almanya’nın önde gelen merkezlerinden biri olan Essen Üniversitesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi’nin genel müdürlüğü görevini yürütüyor. İçimizden biri olan başarılı doktor ile çalışmalarını, ödülünü ve ilham veren hikayesini konuştuk. Sunucumuz Aydın Işık'ın Ebru Yıldız ile yaptığı ilginç söyleşi belki de organ bağışı konusundaki fikrinizi değiştirecek. Von Aydın Işık und Eren Mahir Gençer.

Hazır gıdalar sağlığımızı nasıl etkiliyor?
Son yıllarda beslenme alışkanlıklarımız hızla değişiyor. Yapılan araştırmalar insanların giderek taze gıdalardan uzaklaşıp, daha çok ucuz ve aşırı derecede işlenmiş ürünleri tercih ettiğini ortaya koydu. Sosis ve diğer işlenmiş et ürünleri, cipsler, hazır hamur işleri, bisküvi bunlara bir kaç örnek. Bu tüketim tarzı ise obezite, kalp rahatsızlıkları ve depresyon riskini yükseltiyor. Beslenme uzmanı Hülya Kartal bu konudaki sorularımızı yanıtladı. Mikrofonda Aydın Işık ve Eren M. Gencer var. Von Aydın Işık und Eren Mahir Gençer.

Kadına yönelik şiddet - Faillere elektronik kelepçe geliyor
2024 yılının sayılarına göre Almanya'da günde 700'u aşkın kişi aile içi şiddete maruz kalıyor. En çok şiddet görenler ise % 73 ile kadınlar ve genç kızlar. Bu sayılar kayda geçmiş şiddet vakaları. Bilinmeyen karanlık sayının daha da yüksek olduğu tahmin ediliyor. İçişleri Bakanı Alexander Dobrindt siyasetin kadınları korumak için hala yetersiz kaldığını görüşünde. Hayata geçirilen önlemlerden birisi de şiddet uygulayan erkeklere elektronik kelepçe takmak. Almanya Göçmen Kadınlar Birliği’nden Pelin Şener ile aile içi şiddete karşı Alman devletine ve bizlere düşen görevleri konuştuk. Tecrübeli danışman şiddete maruz kalan kadınların nerelere başvuracağına ilişkin bilgiler de verdi. Mikrofonda Aydın Işık ve Serap Doğan var. Von Aydın Işık und Serap Doğan.

İmralı'da Öcalan ziyareti - Çözüm mü, yeni bir kriz mi?
Kürt meselesine çözüm üretmek amacıyla TBMM’de kurulan „Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu“, İmralı’daki PKK lideri Abdullah Öcalan ile görüşme kararı aldı. AKP, MHP ve DEM Partili üyeler İmralı’ya gidecek. Anamuhalefet partisi CHP ve Yeni Yol Grubu ise Öcalan ile görüşmeye karşı çıkıyor. Komisyonun Öcalan ile görüşme kararının ardından yaşanan gelişmeleri Serap Doğan derledi. Siyaset bilimci Prof. Dr. Mesut Yeğen, COSMO Türkçe’ye komisyonun Öcalan ile görüşmesinin önemini ve tepkileri değerlendirdi. Mikrofonda Eren Mahir Gencer var. Von Eren Mahir Gençer und Serap Doğan.

Almanya nereye? Demokrasiye güven azalıyor
Demokrasi, insanların özgürce konuşabildiği, hakkını arayabildiği, yönetime katılabildiği bir düzen. Demokrasinin beşiği olarak gösterilen Avrupa’da durum gerçekten böyle mi? Almanya’da yapılan son araştırmalar toplumun demokrasiye olan güveninin giderek sarsıldığını ortaya koyuyor. Friedrich Ebert Vakfı'nın araştırmasına göre, vatandaşların sadece yüzde 52'si demokrasinin iyi işlediğini düşünüyor. Özellikle siyasi partilere güven giderek azalıyor. Bunun sebepleri neler? Bu durum toplumu nereye sürükleyebilir? Siyaset bilimci Dr. Yaşar Aydın ve eski federal milletvekili Dr. Lale Akgün'ün görüşlerine başvurduk. Mikrofonda Aydın Işık ve Eren M. Gençer var. Von Aydın Işık und Eren Mahir Gençer.

Almanya'da yeni askerlik yasası - 18 yaşındakilere yoklama
Federal hükümet Avrupa'nın en güçlü konvansiyonel ordusunu kurmak için düğmeye bastı. Hedef, askerliği cazip hale getirmek ve asker sayısını artırmak. Gönüllülük esasına dayalı yeni yasa tasarısının 1 Ocak 2026'dan itibaren yürürlüğe girmesi planlanıyor. 18 yaşına gelen erkeklerden askerlik yapmaya uygunluklarını belirlemek için bir form doldurmaları istenecek ve geniş çaplı yoklama yapılacak. Yeni askerlik yasa düzenlemesini SPD federal milletvekili Macit Karaahmetoğlu ile konuştuk. Mikrofonda Aydın Işık ve Eren M. Gençer var. Von Aydın Işık und Eren Mahir Gençer.

İstanbul'daki zehirlenme - Bir aile nasıl yok oldu?
Türkiye'de kısa bir tatil yapmak için İstanbul'a giden Hamburglu Böcek ailesinin dört ferdi de bir kaç gün içinde trajik bir şekilde hayatını kaybetti. 3 yaşındaki Masal, 6 yaşındaki Kadir, 27 yaşındaki anne Çiğdem ve 36 yaşındaki baba Servet Böcek bir anda hayattan koparıldı. Yetkililer zehirlenme ihtimali üzerinde duruyor. Ancak olayın üzerindeki sis perdesi aralanmış değil. Beklenmedik ölümler kamuoyunda büyük acı ve infial uyandırıyor. Bir aile nasıl yok oldu? İşte Almanya'yı ve Türkiye'yi yasa boğan acı olayın hikayesi. Mikrofonda Aydın Işık ve Eren M. Gencer var. Von Aydın Işık und Eren Mahir Gençer.

İmamoğlu iddianamesi: Hukuk mu, CHP'ye darbe vurma çabası mı?
İstanbul Büyükşehir Belediyesi davasında geçen hafta mahkemeye sunulan 3.800 sayfalık iddianame somut delillerden çok tanık ve şüpheli ifadelerine dayanıyor. Uzmanlar, Ekrem İmamoğlu için 2.352 yıl hapis talep edilmesinin hukuki temellerini ve siyasi yansımalarını sorguluyor. İBB iddianamesinin temel başlıklarını ve tepkileri Emre Mahir Gençer derledi. İddianamenin toplumda ne kadar karşılık bulduğunu COSMO Türkçe'ye anlatan BirGün gazetesinden Öncü Durmuş, iktidar ve muhalefet kanadının iddianameye bakışını değerlendirdi. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Eren Mahir Gençer.

Bizden Biri: Almanya'da Yılın Doktoru Elif Duygu Cındık
Elif Duygu Cındık-Herbrüggen, psikiyatri ve psikoterapi dalında Almanya'da 2025 Yılının En İyi Doktoru (Medizinerin des Jahres) seçildi. Hem hastaları hem de meslektaşları için kültürlerarası anlayışa dayalı bir sağlık hizmeti modeli geliştiren deneyimli hekim ile aldığı ödülü ve tıp alanında kültürlerarası anlayışa dayalı önemini konuştuk. Sunucumuz Gökçe Göksu'nun Elif Duygu Cındık ile yaptığı söyleşide bu zor günlerde ruh sağlığınızı nasıl koruyacağınıza dair ipuçları da bulacaksınız. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Köln'deki Arkadaş Tiyatrosu yeniden faaliyete geçti
Köln’de Türkçe tiyatro denilince akla gelen ilk isim 1985 yılında kurulan Arkadaş Tiyatrosu'ydu. 2012 yılında kapanan tiyatro 2024‘te yeniden hayata geçirildi. Yeni yönetim ve genç bir ekiple kültür-sanat çalışmaları yürütmeye başladı. 16-20 Kasım tarihleri arasında düzenlenen "Transkültürel Tiyatro Festivali" onlardan biri. Arkadaş Tıyatrosu'nun yeni yöneticisi ve festivalin organizatörü Seval Kabukçu'yu stüdyomuza davet ettik. Yeni dönemi ve festivali konuştuk. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Serap Doğan var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Can Dündar yorumluyor: İmamoğlu iddianamesi
İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne yönelik "yolsuzluk" operasyonu kapsamında hazırlanan iddianamede, tutuklu İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu hakkında 2 bin yılı aşkın hapis cezası talep edildi. İddianameyi yorumlayan gazeteci Can Dündar, “Erdoğan, yıldızı yükselen bir başka cumhurbaşkanı adayını, Selahattin Demirtaş’ı, hapsettirerek cezalandırmıştı. Aynısını şimdi İmamoğlu'na yaptı” diyor. Von Can Dündar.

Devletler iklim değişikliğini neden ciddiye almıyor?
Yeryüzündeki hava sıcaklığının artması ve bunun yarattığı iklim değişikliği yeryüzü için büyük bir tehlike. Sel felaketleri, kasırgalar, orman yangınları, kuraklıklar hayatımızın parçası haline geldi. Ancak pek çok ülke taahhütleri yerine getirmiyor. Bugünlerde 53 devlet ve hükümet başkanı Brezilya'da bir araya geldi. Birleşmiş Milletler Dünya İklim Konferansı'ndan (COP30) ne bekleniyor? İklim değişikliğinin yol açtığı felaketlerin önüne nasıl geçebiliriz? Yeşil Çember Direktörü Gülcan Nitsch, iklim politikalarının neden hala yetersiz kaldığını ve birey olarak bizim neler yapabileceğimizi anlattı. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Serap Doğan var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Selahattin Demirtaş tahliye edilecek mi?
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), Türkiye'nin itirazını reddederek eski HDP eş başkanı Selahattin Demirtaş hakkındaki tahliye kararını kesinleştirdi. Karar, Anayasa'nın 90. maddesi gereğince iç hukukta bağlayıcı. Şimdi İstinaf Mahkemesi'nin kararı bekleniyor. 2016'dan bu yana Edirne Cezaevi‘nde bulunan Selahattin Demirtaş tahliye edilecek mi? Aktüel gelişmeleri Serap Doğan derledi. Podcast COSMO Türkçe'ye konuşan siyaset bilimci Prof. Dr. Mesut Yeğen, AİHM kararının Türkiye’de yargı ve siyaset üzerinde nasıl bir etkisi olabileceğini değerlendirdi. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Bizden Biri: Soprano ve oyuncu Burçin Keskin
Burçin Keskin Köln doğumlu bir soprano ve oyuncu. Kökleri Ford işçisi bir dedeye, türkü söyleyen bir anneye ve kültürler arasında büyümüş bir kuşağa uzanıyor. Kendi deyimiyle hem Sıvaslı hem Kölnlü hem de Avrupalı. Şimdilerde 1973’teki Ford grevinin anlatıldığı müzikal "Baha und die wilden 70er"de sahne alıyor. Sunucumuz Gökçe Göksu, Burçin keskin ile sahne yolculuğu, müzikle ve kökleriyle kurduğu bağ ve kadınların göç tarihindeki yeri üzerine konuştu. Keyifli bir sohbet sizi bekliyor. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

En Alttakiler - Günter Wallraff’in ünlü kitabı 40 yaşında
Günter Wallraff'ın bir Türk işçisinin kimliğine ve kılığına bürünerek çalıştığı fabrikalarda yaşadıklarını anlattığı "Ganz Unten" (En Alttakiler) Almanya’nın göç tarihine damga vurdu. Hem Almanya’nın göçmenlere bakışını hem de toplumun kendi vicdanını sorgulamasına yol açtı. “Ganz Unten” ın yayımlanmasının üzerinden 40 yıl geçti. “En Alttakiler” bugün ne anlama geliyor? O dönemin Almanyası ile bugünün çok kültürlü Almanyası arasında nasıl bir bağ var? Berlin’de yaşayan göç araştırmacısı İmran Ayata ile konuştuk. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Elmas Topcu var. Von Gökçe Göksu und Elmas Topcu.

Bizden Biri: Müzisyen ve eczacı teknisyeni Özlem Cihan
O gündüzleri eczanede reçetelerin ve ilaçların arasında, ama içinde daima notalar, ezgiler ve melodiler var. Çünkü Özlem Cihan'ın çocukluğu babasının udunun, annesinin sesinin içinde geçmiş. "Müziği bırakmaya çalıştım ama o beni bırakmadı” diyor. Ve şimdi geçen yıl bu dünyadan göç eden babasının izinden giderek yeniden müziğe yöneliyor. Köln Porz’da bu cumartesi "Köln Türk Müziği Korosu"nun konserinde 30 kişilik koro, saz sanatçıları ile Türkiye ve Yunanistan’dan konuk müzisyenlerle birlikte sahnede olacak. Konser öncesinde Özlem Cihan ile sunucumuz Gökçe Göksu sohbet etti. Von Gökçe Göksu und Elmas Topcu.

Korku alanları - Tren istasyonlarında güvenlik sorunu
Almanya'da Başbakan Friedrich Merz’in, düzensiz göçmenler yüzünden kentlerin görünümünün değiştiğini söylemesi, tartışmayı gar, durak, park gibi kamuya açık yerlerin ne kadar güvenli olduğu boyutuna taşıdı. Merz'e göre yalnız, genç, işsiz, göçmen erkekler vatandaşların sadece Almanya'da değil, Avrupa'da da kendilerini kamusal alanda güvende hissetmemesine neden oluyor. Özellikle kadınlar ve genç kızlar, tren istasyonlarını “korku alanları” olarak tanımlıyor. CDU Federal Milletvekili Tijen Ataoğlu'na göre garlarda görev alan polis sayısının artırılması ve polisin yetkisinin genişletilmesi sorunla mücadele edebilmek için kaçınılmaz bir çözüm. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Elmas Topcu var. Von Gökçe Göksu und Elmas Topcu.

Almanya'da asgari ücret artıyor
Almanya'da asgari ücret 2026'da 13,90 euroya, 2027'den itibaren ise 14,60 euroya çıkartılacak. Hükümet, Asgari Ücret Komisyonu'nun bu yöndeki tavsiyesi kararına uyacağını açıkladı. Saat başına ödenen ücretin artırılmasını destekleyen ve karşı çıkanların gerekçelerini Elmas Topçu derledi. COSMO Türkçe'ye konuk olan Birleşik Hizmet Sendikası Verdi'den Serdar Derventli ise asgari ücretin neden yetersiz olduğunu anlattı. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Elmas Topcu.

Bavul, Anıtkabir, AB üyeliği - Merz'in Türkiye ziyareti
Türkiye'yi ziyaret eden Almanya Başbakanı Friedrich Merz'in bavulunu kendi taşıması, eşi Charlotte'yi yanında getirmesi ve Anıtkabir'e gitmesi neredeyse siyasi konuların önüne geçti. Son dönemde uluslararası çatışmaların çözümünde önemli bir aktör haline gelen Türkiye, içeride giderek otoriter bir rejime dönüşüyor. Merz'in geçmişteki Alman siyasetçilerin aksine ülkede muhalefete uygulanan baskıları, örneğin Ekrem İmamoğlu'nun tutuklanmasını açıktan eleştirmemesi dikkat çekti. Şansölye Merz'in Türkiye ziyaretini Ankara'da bulunan Göç Araştırmaları Vakfı Başkanı, Siyaset Bilimci Prof. Murat Erdoğan ile konuştuk. Mikrofonda Aydın Işık ve Adnan Ağaç var. Von Aydın Işık und Adnan Ağaç.

Tele 1 Avrupa temsilcisi Recai Aksu ile özel röportaj
Türkiye’de basın özgürlüğü giderek kısıtlanıyor. Gazetecilerin üzerindeki baskılar günden güne artıyor. Geçen hafta Tele 1 televizyon kanalına canlı yayın sırasında kayyum atandı. Kanalın genel yayın yönetmeni Merdan Yanardağ casusluk iddiasıyla tutuklandı. Bu iddia ne kadar inandırıcı? Tele 1'in kapatılması Türkiye’deki basın özgürlüğü açısından ne anlama geliyor? Stüdyomuza konuk olan Tele 1 Avrupa temsilcisi Recai Aksu ile konuştuk. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu.

Türk futbolunda skandal: 152 hakem bahis oynuyor!
Türk futbolu büyük bir bahis skandalıyla sarsıldı. 371 hakemin sanal bahis hesabı olduğu ortaya çıktı. 152'sinin ise aktif olarak spor müsabakalarında yasak olmasına karşın bahis oynadığı tespit edildi. Türkiye Futbol Federasyonu bu hakemler hakkında disiplin soruşturması başlattı. Beşiktaş, Fenerbahçe ve Galatarasay gibi önde gelen kulüplerden TFF'ye destek açıklamaları geldi. Herkesin kafasındaki soru şu: Bu buzdağının sadece görünen yüzü mü? Skandalın perde arkasını spor yorumcusu Volkan Ağır ile konuştuk. Mikrofonda Gökçe Göksu ver Erkan Aslan var. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

Stadtbild - Merz'in tarihi çıkışı göçmenleri nasıl dışlıyor?
Friedrich Merz'ın "Stadtbild" çıkışı günlerdir Almanya gündeminde. Çoğunluğu burada doğup büyümüş insanların ülkenin başbakanı tarafından şehir görüntüsünü bozan bir sorun olarak tanımlanması tartışmalara yol açıyor. Yeşil politikacı Cem Özdemir Merz'e destek verirken, Rap sanatçısı Eko Fresch ünlü Keupstrasse'de çektiği bir video tepki gösterdi. Merz geri adım atıp, illegal burada kalanları kastettiğini söylese de mikrofonumuza konuşan pek çok Türkiye kökenli vatandaş kendini dışlanmış hissediyor. Göç uzmanı Caner Aver, Merz'ın tarihi sözünün toplumu parçaladığı görüşünde. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Erkan Aslan var. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

60 yıl önce geldiler
"Türkiye'den Almanya'ya göçün 60. Yılı"nı kutluyoruz. Bu nedenle size 6 bölümlük özel bir dizi hazırladık. Fulya Canşen ve Serap Doğan'ın, İstanbul Bilgi Üniversitesi AB Enstitüsü ve DAAD Türkiye'nin katkılarıyla hazırladığı bu 6 bölümlük dizimizi, Türkiye’den Almanya’ya altmış yıl önce gelen emekçilere adıyoruz. İlk bölümümüzde 30 Ekim 1961 yılında imzalanan nota teatisinin içeriğinden, günler süren tren yolculuğuna, yaşanan işçi yurtlarından, ağır iş koşullarına kadar pekçok konuya değindik. Çekilen hasret, yabancılık, dil bilmemekten kaynaklanan çaresizlik ama iş bulmanın, iyi para kazanmanın ve kurulan geri dönüş hayallerinin mutluluğu da var ilk bölümümüzde. Von Serap Dogan, Fulya Cansen.
